Owsiak i inni

20 lat minęło. Tyle liczy Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy Jurka Owsiaka. Weszła na trwałe do polskiej kultury kształtującej się w ciągu ostatniego ćwierćwiecza. Co ciekawe dalej się rozwija, bowiem na tle powszechnego indywidualizmu i chciwości to jedna z niewielu form życia społecznego, która stawia na poświęcenie i solidaryzm, a więc na to, czego potrzebują dziś ludzie w dobie globalizacji i upadku obyczajów.
Gdyby ubrać Owsiaka w uniform polityczny, można by nazywać go dziś bez zbytniego zastanowienia „pierwszym socjalistą III RP”. Być może przejdzie kiedyś do historii z takim lub podobnym przydomkiem, bowiem przez czas swej aktywności wyzwolił w Polsce zachowania na miarę skutków spółdzielczych idei głoszonych przez Abramowskiego czy „szklanych domów” Żeromskiego. Stał się symbolem niezależnego od państwa, ale również od istniejących układów ekonomicznych, społecznych i wyznaniowych, ruchu, który na powrót upodmiatawia człowieka wbrew hierachicznym strukturom próbującym narzucać swój styl myślenia i swoje wartości.
Ksiądz Jan Kaczkowski z Pucka organizator hospicjum mówi w GW 8 stycznia: Przyklejam serduszko na sutannę i chodzę z nim całą niedzielę. Kościół nie ma monopolu na dobro. Dlaczego ma mi się nie podobać, co robi Jurek Owsiak i jego Orkiestra? Taką opinię ma wielu Polaków.
Trzeba podkreślić, że fenomen Owsiaka i jego Wielkiej Orkiestry rodził się przez wiele lat, w Polsce napotkał szczególnie sprzyjającą atmosferę. Wynikała ona z historycznej tradycji pomocy i solidarności z pokrzywdzonymi, która zrodziła się w doświadczeniu społecznym przez ostatnie dwieście lat w wyniku szczególnego nagromadzenia klęsk narodowych i strat, które dotknęły każdą polską rodzinę. Polacy wychowani w atmosferze przegranych powstań zawsze mobilizowali się w chwilach trudnych. Takie chwile mamy i dzisiaj. Mimo 20 lat transformacji i wcześniejszych nadziei na lepsze życie, dobrze żyje się tylko niektórym. Statystyki wskazują na rosnące rozwarstwienie, a pukający do drzwi kryzys być może zaoszczędzi jedynie bogatych i bardziej zaradnych dziś.
Na niesprawiedliwości kapitalizmu narażeni są najsłabsi, szczególnie dzieci. Coroczne akcje Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy ku nim się zwracają, stąd wielkie ich społeczne poparcie i rosnąca z roku na rok szczodrość Polaków.
Drugim elementem są widoczne niedomagania i praktyki służby zdrowia, która chorobliwie działa od lat a ostatnie perturbacje z wprowadzaniem nowych zasad dystrybucji leków zastanawiają i pacjentów i lekarzy – o co chodzi? Akcje Owsiaka wspomagają bazę publicznej służby zdrowia każdego roku sprzętem wartości wielu milionów.
Trzecim elementem jest sprawa zaufania. Dotychczasowe, działające instytucje charytatywne nie spełniają w opinii społecznej podstawowego kryterium – uczciwości. Dotyczy to zarówno instytucji kościelnych jak też wielu stowarzyszeń i fundacji. Opinia publiczna przypisuje im pazerność i brak przejrzystego dysponowania zgromadzonymi środkami. Ludzie ufają Owsiakowi.
W sumie dobrze, że jest Jurek Owsiak i jego Wielka Orkiestra. Nie jest niestety dobrze, że społeczne potrzeby i stan państwa stwarzają rozszerzające się pole do jej działania. Wiadomo, że państwo trzeba stale reformować i wiele instytucji budować od nowa. Wiadomo jednak, że jego chroniczne niedomaganie w końcu przerodzi się w trwałą wadę systemową. A to rodzić może niestety daleko idące skutki.
Kolejny, 20. rok działania Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy i jej kolejny sukces powinien cieszyć, powstaje nam bowiem prawdziwe społeczeństwo obywatelskie. Powinien jednak również zmusić do refleksji nasze elity, i polityczne, i intelektualne – czy stan państwa, które powinno być największym dobrem Polaków nie wymaga po 23 latach transformacji poważniejszej debaty – gdzie jesteśmy i dokąd zmierzamy?

Andrzej Ziemski
 

Wydanie bieżące

Recenzje

Są książki, które próbują objaśnić geopolitykę. „Odessanie” Anety Wybieralskiej i Janka Sanockiego robią coś trochę innego: zamiast zaczynać od map, sojuszy i interesów wielkich państw, pozwalają najpierw wejść do miasta i pobyć w nim przez chwilę.

Więcej …
 

Opracowanie „O racji stanu. Ignacy Daszyński 1866-1936” powstało w Roku Daszyńskiego ogłoszonym przez Sejm RP z okazji 90 rocznicy śmierci wybitnego socjalisty i jednego z twórców niepodległości Polski w 1918 roku.

Więcej …
 

W czerwcu, w warszawskim Klubie Księgarza na Rynku Starego Miasta miała miejsce promocja książki prof. Zdzisławy Janowskiej „Dobro wspólne a rzeczywistość polska. Patologia rządzenia”. Książka ta została napisana w oparciu o własne badania Uczonej, o dokumenty i obserwacje uczestniczące. Autorką jest uczoną i zarazem politykiem.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 27 gości 

Statystyka

Odsłon : 8491449

Książka „Przegląd Socjalistyczny: Almanach 2004 – 2024” jest zbiorem wybranych artykułów, które ukazały się w okresie ostatnich 20 lat na łamach kwartalnika. Stanowią one niewielką, ale ważną cześć dorobku pisma. Jest to zbiór 60 artykułów: esejów, materiałów publicystycznych, felietonów napisanych przez 42 wybitnych autorów.

Więcej …
 

Więcej …
 

Więcej …

Temat dnia

Zróbmy coś!

Tak się zastanawiam, czy poza marszami ciszy, telewizyjnym zalewem informacji, który potrwa przez kilka dni, ktokolwiek w Polsce zrobi coś konkretnego aby poprawić nasze bezpieczeństwo i realnie zaradzić problemowi??? Bardzo wątpię.

Więcej …
 
Krakowska masakra pokłosiem haseł „kościół, szkoła, strzelnica”...?

W dniu 7 listopada br. po godzinie 15 ulicami wokół Rynku Głównego w Krakowie (m.in. ulicą Sławkowską) przejechał samochód, z którego kierowca zaczął strzelać z karabinu (typu wojskowego „AR-15”) do przypadkowych przechodniów. Wśród osób przechodzących w tamtej okolicy powstał popłoch i większość z nich ratowała/asekurowała się ucieczką do pobliskich punktów restauracyjnych i sklepowych.

Więcej …
 

Na lewicy

Tradycyjnie, w dniu 13 listopada 2026 roku, złożyliśmy kwiaty przy obelisku upamiętniającym słynną bitwę polskich socjalistów z Kozakami w roku 1904 na Placu Grzybowskim w Warszawie. Była to pierwsza taka wielka akcja PPS przeciw uciemiężeniu Polaków w zaborze rosyjskim, która historycznie stała się przysłowiowym chrztem bojowym Polskiej Partii Socjalistycznej.

Więcej …
 

W związku z tragicznymi wydarzeniami w Krakowie w dniu 7 listopada 2026 roku Polska Partia Socjalistyczna opublikowała Stanowisko, w którym potępia mord, do którego doszło na Krakowskim Rynku.

Więcej …
 

W dniu 7 listopada 2026 roku liczna grupa działaczy Polskiej Partii Socjalistycznej złożyła kwiaty pod pomnikiem Ignacego Daszyńskiego w Warszawie.
Rokrocznie, od momentu postawienia pomnika Daszyńskiego przy Trakcie Królewskim w Warszawie, w dniu powołania Rządu Ludowego Republiki Polskiej składane są kwiaty przez przedstawicieli PPS i innych ugrupowań lewicowych.

Więcej …
 

W dniu 6 listopada 2026 roku odbyła się w UMCS w Lublinie konferencja naukowa „U progu Niepodległej: Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej Ignacego Daszyńskiego i jego miejsce w procesie odbudowy Państwa Polskiego”.
Konferencja była kontynuacją corocznych przedsięwzięć organizacyjnych i politycznych mających na celu upamiętnienie powołania w dniu 6/7 listopada 1918 roku Rządu Ludowego pod przewodnictwem Ignacego Daszyńskiego.

Więcej …
 

W dniu 27 października 2026 roku w Sali kolumnowej Sejmu RP odbyła się konferencja naukowa zorganizowana z okazji 90 rocznicy śmierci Ignacego Daszyńskiego, premiera Rządu Ludowego w 1918 roku i Marszałka Sejmu w II RP. Konferencja odbywała się pod hasłem: „Ignacy Daszyński. Wokół dziedzictwa demokraty, socjalisty, Marszałka Sejmu”.

Więcej …
 

W dniu 1 października 2026 roku w Płocku odbyła się promocja monografii „O racji stanu. Ignacy Daszyński (1866-1936)”, której organizatorem było Towarzystwo Naukowe Płockie. Monografia powstała pod redakcją naukową dra Andrzeja Ziemskiego. Wyboru tekstów i opracowania dokonał redaktor Przemysław Prekiel.

Więcej …
 

W dniu 12 września 2026 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Mazowieckiej PPS.
Podczas posiedzenia przedyskutowano aktualną sytuację polityczną w kraju. Zwrócono uwagę na potrzebę podjęcia dyskusji na temat przygotowań do mających się odbyć w roku przyszłym wyborów parlamentarnych.

Więcej …
 

W dniu 31 lipca 2026 roku, w przeddzień kolejnej, 82. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego w Kwaterze powstańców na Cmentarzu Bródnowskim, w której pochowano bojowców PPS, odbyła się uroczystość złożenia kwiatów.

Więcej …
 

W dniu 23 czerwca 2026 roku w Warszawie z okazji 80-tych urodzin upamiętniono Józefa Oleksego, marszałka Sejmu ( II i IV kadencji w latach 1993–1995 i 2004–2005) i premiera (1995–1996). W godzinach rannych grupa przyjaciół złożyła wieńce na grobie na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach. Józef Oleksy zmarł 9 stycznia 2015 roku.

Więcej …
 

25 maja 2026 roku obchodziliśmy 100 rocznicę urodzin Jana Józefa Lipskiego, człowieka zasłużonego również dla ruchu socjalistycznego. W latach 1990-1991 pełnił funkcję przewodniczącego Rady Naczelnej PPS.

Więcej …
 

W dniu 12 maja 2026 roku w Akademii Piotrkowskiej odbyła się konferencja naukowa z okazji 100 rocznicy zamachu majowego pt. „Wojna Polsko – Polska”.

Więcej …
 

W dniu 9 maja 2026 roku w Warszawie w obrębie ulicy Śmiałej na Żoliborzu dokonano otwarcia skweru imienia prof. Krzysztofa Dunin-Wąsowicza, wybitnego historyka, działacza Polskiej Partii Socjalistycznej, uczestnika ruchu oporu podczas II wojny światowej.

Więcej …