Zabetonowana przestrzeń publiczna

Praktycznie wszyscy, poza beneficjentami dotacji państwowych na działalność polityczną, a więc ugrupowaniami parlamentarnymi, twierdzą zgodnie, że polska przestrzeń publiczna jest zabetonowana. Dołączył do tego chóru i Janusz Palikot, bohater ostatnich dni, twórca polskiej wersji polityki happeningowej.

Palikot dobrze porusza się po drogach liberalnej lewicy obyczajowej i światopoglądowej. Dołączają do niego ludzie, którym pod tym względem źle się czują zarówno w SLD jak i w PO, a także wielu niezależnych celebrytów. Środowisko, które powstaje, znajduje akceptację szczególnie młodych ludzi, którzy zauroczeni szansami awansu Polski w Unii Europejskiej i swego awansu również, upatrują tam swego miejsca. Powstaje tym samym na scenie medialnej, społecznej a także politycznej nowa jakość mająca charakter modernizacyjny, gotowa przyspieszyć polską drogę do nowoczesności. To bez wątpienia nowa jakość w obszarze spraw obyczajowych, relacji państwa z Kościołem, nowej szybkości wtapiania się Polski w struktury UE, nowego pojmowania patriotyzmu i polskości. Nie jest to jednak nowa jakość w obszarze koncepcji ekonomicznych. Palikot nie chce zrywać z neoliberalnym wolnym rynkiem, dominacją własności prywatnej, nie chce nawet budować „kapitalizmu z ludzką twarzą”. Ekonomii nie rusza i nie krytykuje.
To zapewne najkrótsza recenzja nowego ruchu i miejsca w nim Janusza Palikota.

Przez ostatnie kilka lat Janusz Palikot był nieodłącznym uczestnikiem gier medialnych i tworzenia nowych narracji w ramach obecności w przestrzeni publicznej Platformy Obywatelskiej. Partia ta po kilku latach rządów ulega ostatnio gwałtownemu zużyciu politycznemu; do spadku zaufania przysłużyła się jej afera hazardowa i katastrofa pod Smoleńskiem. Padają poważne i społecznie uzasadnione pytania o politykę ekonomiczną i rosnące zadłużenie kraju. Przed społeczeństwem jawi się perspektywa spadku poziomu życia, nie ma szans na nową politykę egalitarną w sferze społecznej.
Nie ulega więc wątpliwości, że nowy ruch Janusza Palikota to jedna z kolejnych odsłon jego medialnych poczynań, które obserwujemy od kilku lat. Nie chce się wierzyć, że PO – partia, która ze swego grona eliminowała wielu mniej oryginalnych i agresywnych polityków, nagle przejawia tyle tolerancji wobec Palikota właśnie, nie widząc w tym politycznego interesu i możliwości przepoczwarzenia się w niedalekiej perspektywie. W pamięci wszyscy mają sukcesy i późniejsze upadki AWS, SLD, również PiS.
Nowy ruch jest też testem na reakcje społeczne dotyczące głównie PO. Znajdą one swoje odzwierciedlenie w wynikach najbliższych wyborów samorządowych. Palikot nie zapowiada odejścia z PO dziś, zapowiada ewentualne odejście na początku grudnia, w więc wówczas, kiedy wiadomo będzie, jak sytuuje się Platforma w samorządach i jakie ma perspektywy parlamentarne w przyszłym roku.
Polsce potrzebny jest taki ruch modernizacyjny, ale w pełniejszym, szczególnie ekonomicznym wymiarze. Kraj nasz po doświadczenia balcerowiczowskich terapii lat 90. powinien szybko zawrócić z drogi neoliberalnej, tym bardziej, że cały współczesny świat, włącznie z USA, już to robi. Dzisiejsze polskie elity powiązane silnie z neokonserwatystami amerykańskimi mają małe szanse, aby tego dokonać. Brak jest w obszarze lewicy i związków zawodowych pomysłów i koncepcji w tej dziedzinie. Silny ruch społeczny mógłby taki proces przyspieszyć.
Praktyka może być jednak taka, że agresywny ruch liberalno-obyczajowy Janusza Palikota przykryje w przestrzeni publicznej inne ruchy: pracownicze, antyneoliberalne, alterglobalistyczne i stanie się jedyną siłą zdolną modernizować Polskę – niestety selektywnie i pozornie.
Janusz Palikot, bohater dnia dzisiejszego, w jednym ma bez wątpienia wiele racji – w obszarze działań politycznych i osiągania celów wyborczych, a te się dziś liczą, wyraźną przewagę mają wyraziste środki medialne nad programami. Mało kto chce słuchać trudnych, często słusznych wywodów teoretycznych, łatwiejszy i bardziej przyswajalny jest happening i odpowiedni zestaw haseł.
Sądzę, że lewica zarówno ta parlamentarna, jak i pozaparlamentarna, powinna stanąć na głowie, aby stworzyć symetryczną odpowiedź na to, co dzieje się bez wątpienia z inspiracji PO i będzie rzutować na przyszłe preferencje elektoratu.

Andrzej Ziemski
 

Wydanie bieżące

Recenzje

Są książki, które próbują objaśnić geopolitykę. „Odessanie” Anety Wybieralskiej i Janka Sanockiego robią coś trochę innego: zamiast zaczynać od map, sojuszy i interesów wielkich państw, pozwalają najpierw wejść do miasta i pobyć w nim przez chwilę.

Więcej …
 

Opracowanie „O racji stanu. Ignacy Daszyński 1866-1936” powstało w Roku Daszyńskiego ogłoszonym przez Sejm RP z okazji 90 rocznicy śmierci wybitnego socjalisty i jednego z twórców niepodległości Polski w 1918 roku.

Więcej …
 

W czerwcu, w warszawskim Klubie Księgarza na Rynku Starego Miasta miała miejsce promocja książki prof. Zdzisławy Janowskiej „Dobro wspólne a rzeczywistość polska. Patologia rządzenia”. Książka ta została napisana w oparciu o własne badania Uczonej, o dokumenty i obserwacje uczestniczące. Autorką jest uczoną i zarazem politykiem.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 26 gości 

Statystyka

Odsłon : 8492449

Książka „Przegląd Socjalistyczny: Almanach 2004 – 2024” jest zbiorem wybranych artykułów, które ukazały się w okresie ostatnich 20 lat na łamach kwartalnika. Stanowią one niewielką, ale ważną cześć dorobku pisma. Jest to zbiór 60 artykułów: esejów, materiałów publicystycznych, felietonów napisanych przez 42 wybitnych autorów.

Więcej …
 

Więcej …
 

Więcej …

Temat dnia

Zróbmy coś!

Tak się zastanawiam, czy poza marszami ciszy, telewizyjnym zalewem informacji, który potrwa przez kilka dni, ktokolwiek w Polsce zrobi coś konkretnego aby poprawić nasze bezpieczeństwo i realnie zaradzić problemowi??? Bardzo wątpię.

Więcej …
 
Krakowska masakra pokłosiem haseł „kościół, szkoła, strzelnica”...?

W dniu 7 listopada br. po godzinie 15 ulicami wokół Rynku Głównego w Krakowie (m.in. ulicą Sławkowską) przejechał samochód, z którego kierowca zaczął strzelać z karabinu (typu wojskowego „AR-15”) do przypadkowych przechodniów. Wśród osób przechodzących w tamtej okolicy powstał popłoch i większość z nich ratowała/asekurowała się ucieczką do pobliskich punktów restauracyjnych i sklepowych.

Więcej …
 

Na lewicy

Tradycyjnie, w dniu 13 listopada 2026 roku, złożyliśmy kwiaty przy obelisku upamiętniającym słynną bitwę polskich socjalistów z Kozakami w roku 1904 na Placu Grzybowskim w Warszawie. Była to pierwsza taka wielka akcja PPS przeciw uciemiężeniu Polaków w zaborze rosyjskim, która historycznie stała się przysłowiowym chrztem bojowym Polskiej Partii Socjalistycznej.

Więcej …
 

W związku z tragicznymi wydarzeniami w Krakowie w dniu 7 listopada 2026 roku Polska Partia Socjalistyczna opublikowała Stanowisko, w którym potępia mord, do którego doszło na Krakowskim Rynku.

Więcej …
 

W dniu 7 listopada 2026 roku liczna grupa działaczy Polskiej Partii Socjalistycznej złożyła kwiaty pod pomnikiem Ignacego Daszyńskiego w Warszawie.
Rokrocznie, od momentu postawienia pomnika Daszyńskiego przy Trakcie Królewskim w Warszawie, w dniu powołania Rządu Ludowego Republiki Polskiej składane są kwiaty przez przedstawicieli PPS i innych ugrupowań lewicowych.

Więcej …
 

W dniu 6 listopada 2026 roku odbyła się w UMCS w Lublinie konferencja naukowa „U progu Niepodległej: Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej Ignacego Daszyńskiego i jego miejsce w procesie odbudowy Państwa Polskiego”.
Konferencja była kontynuacją corocznych przedsięwzięć organizacyjnych i politycznych mających na celu upamiętnienie powołania w dniu 6/7 listopada 1918 roku Rządu Ludowego pod przewodnictwem Ignacego Daszyńskiego.

Więcej …
 

W dniu 27 października 2026 roku w Sali kolumnowej Sejmu RP odbyła się konferencja naukowa zorganizowana z okazji 90 rocznicy śmierci Ignacego Daszyńskiego, premiera Rządu Ludowego w 1918 roku i Marszałka Sejmu w II RP. Konferencja odbywała się pod hasłem: „Ignacy Daszyński. Wokół dziedzictwa demokraty, socjalisty, Marszałka Sejmu”.

Więcej …
 

W dniu 1 października 2026 roku w Płocku odbyła się promocja monografii „O racji stanu. Ignacy Daszyński (1866-1936)”, której organizatorem było Towarzystwo Naukowe Płockie. Monografia powstała pod redakcją naukową dra Andrzeja Ziemskiego. Wyboru tekstów i opracowania dokonał redaktor Przemysław Prekiel.

Więcej …
 

W dniu 12 września 2026 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Mazowieckiej PPS.
Podczas posiedzenia przedyskutowano aktualną sytuację polityczną w kraju. Zwrócono uwagę na potrzebę podjęcia dyskusji na temat przygotowań do mających się odbyć w roku przyszłym wyborów parlamentarnych.

Więcej …
 

W dniu 31 lipca 2026 roku, w przeddzień kolejnej, 82. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego w Kwaterze powstańców na Cmentarzu Bródnowskim, w której pochowano bojowców PPS, odbyła się uroczystość złożenia kwiatów.

Więcej …
 

W dniu 23 czerwca 2026 roku w Warszawie z okazji 80-tych urodzin upamiętniono Józefa Oleksego, marszałka Sejmu ( II i IV kadencji w latach 1993–1995 i 2004–2005) i premiera (1995–1996). W godzinach rannych grupa przyjaciół złożyła wieńce na grobie na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach. Józef Oleksy zmarł 9 stycznia 2015 roku.

Więcej …
 

25 maja 2026 roku obchodziliśmy 100 rocznicę urodzin Jana Józefa Lipskiego, człowieka zasłużonego również dla ruchu socjalistycznego. W latach 1990-1991 pełnił funkcję przewodniczącego Rady Naczelnej PPS.

Więcej …
 

W dniu 12 maja 2026 roku w Akademii Piotrkowskiej odbyła się konferencja naukowa z okazji 100 rocznicy zamachu majowego pt. „Wojna Polsko – Polska”.

Więcej …
 

W dniu 9 maja 2026 roku w Warszawie w obrębie ulicy Śmiałej na Żoliborzu dokonano otwarcia skweru imienia prof. Krzysztofa Dunin-Wąsowicza, wybitnego historyka, działacza Polskiej Partii Socjalistycznej, uczestnika ruchu oporu podczas II wojny światowej.

Więcej …