Sprawa sankcji

Ekonomia i polityka sankcji była tematem konferencji naukowej (nie propagandowej, czy politycznej) moderowanej przez prof. Grzegorza Kołodkę, która odbyła się 30 marca br. w uczelni Łazarskiego. Oto czego nauczyłem się na konferencji, choć może nie zawsze zgodnie z wypowiedzi uczestników. Najpierw mówiono generalnie o roli sankcji, później o sankcjach wobec Rosji.


Sankcje wprowadza się z kilku powodów:
• etycznych, w czym zawiera się element zemsty, a także kształtowanie własnych społeczeństw poprzez działanie przeciwko komuś zewnętrznemu;
• politycznych, gdy kształtuje się relacje międzynarodowe;
• gospodarczych, gdy dąży się do osłabienia przeciwnika, a poprzez pogorszenie warunków życia społeczeństwa oczekuje się u niego wewnętrznych zmian politycznych;
• bezpieczeństwa, gdy dąży się do osłabienia wojskowego potencjalnego przeciwnika i umacnia więzi lojalności z sojusznikami nakładającymi sankcje.
Na skuteczność sankcji wpływają: dysproporcje sił gospodarczych, stabilność polityczna krajów na które są nałożone sankcje, autorytaryzm też ogranicza skuteczność sankcji, bo ogranicza sprzeciw społeczny.
Stosowanie sankcji zaciera różnice między pokojem i wojną. Wielki zakres sankcji jest już blisko stanu wojny. Sankcje zmierzają do wywierania wpływów, tylko krok przed wojną, która ten wpływ wywiera silniej.  
Sankcje zewnętrzne nie mogą być skuteczne, jeśli nie ma wewnątrz opozycyjnego ruchu. Sankcje są skuteczniejsze, gdy są skoordynowane z wewnętrzną opozycją. To pokazuje doświadczenia sankcji wobec Polski, gdy równocześnie wielkie wsparcie dostarczano wewnętrznej opozycji. Była otwartość na kontakty z polską opozycją, teraz zamknięto relacje ze społeczeństwem rosyjskim (choćby polska cenzura). Generalnie nie powinno się powodować odcięcia od społeczeństwa kraju, na który nakłada się sankcje. Sankcje są instrumentem niedoskonałym, czasem dają oczekiwane wyniki, innym razem nie.
Globalizacja i wszechstronne powiązania gospodarcze powodują zwiększają możliwość używania sankcji jako broni. Ale te powiązania powodują, że równocześnie za sankcjami kryją się koszty, które ponoszą kraje nakładające sankcje (choć nie wszystkie jednakowo).  
Współcześnie sankcje nakładają: ONZ, UE, USA. Podniesiono problem wybiórczości stosowania sankcji. Doświadczenie pokazuje, że jedne zbrodnie są bezkarne, inne się potępia. Na stwierdzenia jednych, że to jest hipokryzją była odpowiedź innych, że świat nie jest doskonały i każdą decyzję można skrytykować na tle innych decyzji. Za tymi wypowiedziami wyraźnie stały poglądy polityczne.  
Czy sankcje wobec Rosji osiągną swój cel? Jaki to cel? Sankcje mają osłabić Rosję, ale przede wszystkim wzmocnić USA. Mają też ewentualnie zmienić Rosję od wewnątrz. Aby realizować te cele muszą trwać długo. Chodzi też o to, aby poprzez Rosję pokazać Chinom, co może się zdarzyć, gdyby chcieli zrewanżować się za XIX wieczne upokorzenie. Generalnie sankcje są wynikiem konfliktu miedzy Rosją i Zachodem pod przewodem USA, choć fakt agresji Rosji na Ukrainę jest oczywisty.
Sankcje wobec Rosji dotychczas są mało skuteczne. Rosja nie jest osamotniona. Kraje mające jedną trzecią ludności świata odcinają się od sankcji. Są wśród nich Chiny i Indie. Rosji nie można zagłodzić, bo produkuje olbrzymie nadwyżki żywności. Sankcje gospodarcze nie są szczelne. Utrzymuje się wymiana handlowa z różnymi krajami. Polska jest na trzecim miejscu wśród krajów europejskich w eksporcie do Rosji. Wzrósł polski eksport do Rosji wyrobów farmaceutycznych.  
Sankcje powodują zacieśnienie współpracy Rosji z Chinami. Rosja daje Chinom surowce energetyczne, żywność, nowoczesne technologie wojskowe (rakiety, okręty podwodne). Chiny dają Rosji nowoczesne technologie, rozliczenia finansowe. Wskazano, że na 44 najnowocześniejsze technologii w ponad trzydziestu dominują już Chiny. Rosjanie są w czołówce badań nad częścią tych technologii. Polski nie ma w żadenej.
Sankcje funkcjonują obok wojny, która niszczy Ukrainę. W 2021 r PKB Ukrainy w cenach nabycia był na poziomie 60% roku 1991. Teraz jest to jedna trzecia PKB z 1991 r. Ukraina nie może funkcjonować bez wielkiego wsparcia zewnętrznego. Pomoc militarna udzielana Ukrainie ma spowodować wzrost kosztów Rosji, bardziej niż sankcje. Wojna silniej osłabia Rosję od sankcji gospodarczych i politycznych. Na tym tle można zrozumieć pomijanie przez Zachód kosztów ludzkich tej wojny, którą Ukraińcy gotowi są toczyć niezalenie od ofiar.
W Rosji bilans handlowy, budżet i kurs rubla nie załamały się. I w krótkiej perspektywie nie zagrożą funkcjonowaniu państwa i społeczeństwa. Część parametrów finansowych mają lepsze, niż Polska.  
Trzeba jeszcze dodać, że zbliżenie Rosji i Chin jest niewygodne dla obu krajów. Rosja jest dużo słabsza. Chiny są przeciwnikiem dla Zachodu i nie będą chciały nadmiernie obarczać się słabszym partnerem. Rosja jest zmilitaryzowana, Chiny nie, rywalizują w sferze gospodarczej.  
W ukraińskiej i polskiej dyskusji pojawia się sprawa reparacji, które ma płacić Rosja. Reparacji nie będzie, nie ma żadnego porównania z II wojną światową. Nie będzie bezwarunkowej kapitulacji Rosji. Zresztą generalnie reparacje bywają nieskuteczne. Gdy są wielkie, to nie są spłacane i rodzą nowe konflikty. Planowanie pokojowej przyszłości nakazuje nie maksymalizować  reparacji.  
Dobrze jest posłuchać naukowej dyskusji, która jest różna od codziennej propagandowej paplaniny.

Wiesław Żółtkowski - Facebook 2.04.2023

 

 

Wydanie bieżące

Recenzje

„Przemoc, pokój, prawa człowieka” to książka Jerzego Oniszczuka wydana co prawda w roku 2016, niemniej jej aktualność w ostatnich latach okazała się niezwykle ważna, dotyczy bowiem filozofii konfliktu i dopuszczalności przemocy, co autor wyraźnie podkreśla we wstępie.

Więcej …
 

Książka „Chiny w nowej erze” jest kwintesencją działań naukowych i publicystycznych dra Sylwestra Szafarza. Powstawała ona kilka lat. Jest chronologicznym zbiorem materiałów związanych z przemianami, jakie zainspirowane zostały przygotowaniami i skutkami 20. Zjazdu Krajowego KPCh.

Więcej …
 

Monografia  „Prawne i etyczne fundamenty demokracji medialnej” jest studium z zakresu ewolucji współczesnych demokracji i wskazuje na postępujący proces przenikania polityki i mediów, co znacząco wpływa na kształtowanie się nowych relacji człowiek – polityka w obliczu wolnego rynku i rewolucji technologicznej opartej o systemy cyfrowe. W pracy zostały poddane eksploracji i usystematyzowane zagadnienia, wartości i normy istotne dla zjawiska opisanej w literaturze kategorii społecznej – demokracja medialna.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 31 gości 

Statystyka

Odsłon : 7340380

Temat dnia

Dwa światy

Dwa światy, ten sam dzień. Dwie strony tej samej politycznej monety. Kilka, kilkanaście tysięcy ludzi w Warszawie wczoraj na placu Zamkowym to na pewno nie był milion z roku 2023, ale i moment organizacji tego wydarzenia był inny.

Więcej …

Na lewicy

W dniu 25 maja 2024 roku minęła 10 rocznica śmierci Generała Wojciech Jaruzelskiego. Z tej okazji odbyły się uroczystości złożenia kwiatów przed grobem Generała na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach. W wydarzeniu tym uczestniczyła grupa kilkudziesięciu najbliższych współpracowników i przyjaciół Generała oraz rodzina.

Więcej …
 

17 maja 2024 r. Rada Mazowiecka PPS zorganizowała Konferencję Programową pt. Założenia ideowe PPS a postęp cywilizacyjny. W konferencji uczestniczyli aktywiści PPS i OM PPS oraz liczna grupa bezpartyjnych socjalistów.

Więcej …
 

Tradycyjnie, jak co roku, w dniu 1 maja 2024 roku, odbyły się na Placu Grzybowskim w Warszawie centralne uroczystości Święta Pracy zorganizowane przez Polską Partię Socjalistyczną. W uroczystości wzięli udział przedstawiciele ugrupowań lewicowych: PPS, Nowej Lewicy, Unii Pracy oraz OPZZ, a także Młodych Socjalistów, Porozumienia Socjalistów i Stowarzyszenia im. I. Daszyńskiego. Uczestniczyli przedstawiciele branżowych związków zawodowych i licznie mieszkańcy Warszawy.

Więcej …
 

W Nałęczowie w dniach 24-26 kwietnia 2024 roku odbyła się pod patronatem naukowym  Profesor Marii Szyszkowskiej interdyscyplinarna i międzyśrodowiskowa konferencja naukowa „Odmiany wspólnot oraz ich znaczenie z punktu widzenia jednostki i państwa”.  Patronat nad konferencją objęły: Wszechnica Polska w Warszawie, Polski Oddział Stowarzyszenia Kultury Europejskiej, Wyższa Szkoła Biznesu w Nowym Sączu oraz Stowarzyszenie Filozofów Krajów Słowiańskich.

Więcej …
 

W dniu 11 kwietnia 2024 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Wojewódzkiej PPS – Mazowsze. Omówiono wyniki wyborów samorządowych, które odbyły się w dniu 7 kwietnia. Jak wynika z przygotowanego sprawozdania, PPSowcy na Mazowszu startowali z list Koalicyjnego Komitetu Wyborczego Lewicy.

Więcej …
 

W dniu 3 kwietnia 2024 roku w Płocku odbyło się zebranie Organizacji Okręgowej PPS z udziałem kandydatów na radnych w najbliższych wyborach samorządowych. W zebraniu uczestniczył przewodniczący Rady Naczelnej PPS, senator Wojciech Konieczny.

Więcej …
 

W dniu 23 marca 2024 roku w Warszawie odbyła się Konwencja Polskiego Ruchu Lewicowego. Przyjęto uchwały programowe. Zostały wybrane nowe władze.

Więcej …
 

W dniu 13 marca 2024 roku w Warszawie odbyła się debata "Media publiczne z lewicowej perspektywy". Organizatorami była Polska Partia Socjalistyczna i Centrum Imienia Daszyńskiego.W panelu dyskusyjnym wystąpili: posłanka Paulina Matysiak, dr Andrzej Ziemski i Jakub Pietrzak.

Więcej …
 

W dniach 11 -13 marca, 2024 roku w Tarnowie, obradował III Kongres Pokoju zorganizowany przez prof. Marię Szyszkowską z udziałem środowisk naukowych z całej Polski. Otwarcia Kongresu dokonali: Prof. zw. dr hab. Maria Szyszkowska, Członek Komitetu Prognoz <Polska 2000 Plus> przy Prezydium Polskiej Akademii Nauk oraz  Prof. dr hab. Tadeuszu Mędzelowski Dr H. C. Wyższa Szkoła Biznesu w Nowym Sączu Wiceprezes Pacyfistycznego Stowarzyszenia.

Więcej …
 

W Warszawie w dniu 3 lutego 2024 roku zebrała się Rada Naczelna Polskiej Partii Socjalistycznej.
Dyskutowano na temat aktualnej sytuacji politycznej, zbliżających się wyborów samorządowych. Przedmiotem obrad i decyzji były sprawy organizacyjne.

Więcej …
 

W dniu 12 stycznia 2024 roku odbyło się w Warszawie posiedzenie Rady Mazowieckiej PPS. Poświęcone ono było analizie aktualnej sytuacji politycznej w kraju. Oceniono jej wpływ na zadania i politykę Polskiej Partii Socjalistycznej.

Więcej …
 

W dniu 9 grudnia 2023 roku w Warszawie odbyło się zebranie założycielskie Organizacji Młodzieżowej PPS „Młodzi Socjaliści”, która zawiązała się ponownie w wyniku otwartej inicjatywy władz centralnych PPS.

Więcej …