Rosja, historia i przyszłość

Rozmowa z dr. hab. Adamem Bobrykiem z Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach

Jaka jest rosyjska dusza? Są jakieś podobieństwa do naszej?


Na pewno jest wiele różnic, ale w zakresie mentalności, systemu wartości, postaw, zachowań, jest ich mniej niż np. w przypadku Niemców. Wśród Polaków niejednokrotnie da się wyczuć pewną tendencję do wyższej oceny własnego zachowania, czy kapitału kulturowego. Podobne podejście przejawia się również u Rosjan. Oczywiście inne są motywy, źródło pozytywnej samooceny, czy pewne wzory zachowań społecznych. Wbrew pozorom Rosjanie stawiają na racjonalność. Są dość łatwo przewidywalni. Wśród polskich elit politycznych dominuje niestety niechęć do zrozumienia rosyjskiej specyfiki. Dość często możemy tam spotkać się z komunikowaniem nie wprost. Poza tym silnie zakorzenione są u nas stereotypy dotyczące Rosjan. Zrozumienie utrudnia też występujący u nas konserwatyzm myślowy. Niedostrzeganie zmian. Posługiwanie się pojęciami sprzed kilkudziesięciu lat. Pamiętajmy też o wielu różnicach, które występują w samym kraju.

Więcej…
 

Homer: zasada miary, hybris i absurd „sprawiedliwości”

Jerzy Oniszczuk

Znaczenie eposu dla myślenia o władzy i sprawiedliwości

Rozważania najstarszych filozofów (począwszy od Jończyków z Miletu) nie pojawiły się nagle z tzw. niczego. Poprzedzało je myślenie o charakterze mitologicznym, poetyckim. Kwestią jest, na ile te wczesne opowieści podejmowały zagadnienia ważne dla późniejszych rozważań filozoficznych, a także politycznych i prawnych, a zwłaszcza zastanawiały się nad pytaniami o charakter kosmosu, o zasady natury, siły i reguły kierujące wszechświatem, nad porządkiem społecznym, władzą, prawem, sprawiedliwością czy polis.
Fundamentalne znaczenie dla odpowiedzi na te pytania przypisywane jest dziełom największych epickich twórców, tj. legendarnego Homera, którego poezje powstały po 750 r. p.n.e., i Hezjoda, tworzącego od ok. 700 r. p.n.e.. Refleksja Hezjoda postrzegana jest jako swoista kontynuacja pracy Homera, gdy arystokracja rodowa zastąpiła już ustrój patriarchalny. Zanikanie ustroju patriarchalnego, w którym jednostka nie miała znaczenia politycznego, oznaczało odchodzenie od władzy królewskiej, którą cechował duży woluntaryzm.

Więcej…
 

Parlamentarne szranki

Janina Łagoda

Wyborcza rachunkowość nie budzi wątpliwości. Po jednej stronie zasiedli przedstawiciele ugrupowań politycznych spiętych wspólnym mianownikiem zjednoczonej prawicy, mającej 235 posłów. Przeciwwagą dla nich jest 225 posłów reprezentujących pozostałe komitety wyborcze, w tym 4 niezależnych deputowanych oraz przedstawiciel mniejszości niemieckiej. Podobny układ sił zapanował w senacie. Tak więc zwycięzcy posiedli zdolność do samodzielnego wyłaniania rządu, co już skutecznie wykorzystali. Do pełni szczęścia, tj. decydowania o kształcie ustawy zasadniczej brakuje niewiele. W systemach demokratycznych rzecz to normalna.

Więcej…
 

Zły polski dowcip

W dniu 4 stycznia 2016 roku w witrynie internetowej Spiegel Online, którą prowadzi Jakob Augstein ukazał się komentarz „Der schlechte Polenwitz“ – Zły polski dowcip. Autor, którego materiał przetłumaczyliśmy, odnosi się w nim wprost do bieżących polskich przemian. W związku z tym, że jest on osobą wpływową, której opinie mają duży ciężar gatunkowy na medialnej mapie Niemiec, przedstawiamy go w pełnej wersji. Uzupełnieniem jest krótki komentarz Jana Opielki - "Weder Osten noch Westen" - (Ani to Wschód, ani to Zachód),  który ukazał się w witrynie Freitag cztery dni później.

Najpierw Węgry, teraz Polska. Europa Wschodnia coraz bardziej upodabnia się do Rosji: autorytaryzm,  ograniczenia umysłowe, rasizm. Czy Europa ma dość czasu aby oczekiwać na modernizację tych, którzy dołączyli się później? Czy też potrzebujemy nową Unię, bez Wschodu?

W ciągu ostatnich lat Polska zrobiła jeden duży krok – na Wschód. Krótko po Bożym Narodzeniu uprawomocniły się nowe przepisy (prawa) wiążące ręce Trybunałowi Konstytucyjnemu. Krótko przed Sylwestrem uchwalono nowe ustawy, które państwowemu Radiu i Telewizji zabierają ich niezależność. Polacy, być może obawiają się i nienawidzą Rosjan, ale w gruncie rzeczy muszą się z nimi bardzo dobrze rozumieć.

Więcej…
 

Stare i nowe szlaki jedwabne

Sylwester  Szafarz

Doświadczenia historyczne

Są doświadczenia historyczne, mające kluczowe znaczenie dla rozwoju naszej cywilizacji, które nie budzą poważniejszych wątpliwości, rozbieżności merytorycznych i interpretacyjnych. Do takich dokonań należy, bez wątpienia, epopeja i dorobek starożytnych  i średniowiecznych szlaków jedwabnych. Chcę napisać o nich pokrótce w kontekście obecnych rozważań teoretycznych, programowych i działań praktycznych odnoszących się do najnowszych chińskich propozycji ws. nowych szlaków jedwabnych XXI wieku oraz towarzyszących im pasów gospodarczych. W tych przypadkach, historia powtarza się co do joty bez najmniejszych wątpliwości. Jest to, naturalnie, powtórka w znacznie większej skali i z wykorzystaniem nowoczesnych środków i możliwości (np. ogromne kontenerowce i pociągi towarowe zamiast karawan wielbłądzich i zaprzęgów konnych). Ale istota i sedno sprawy pozostaje niezmienione w tamtym i we współczesnym nam przypadku.

Więcej…
 

Demokracja jako parawan

Felieton – Polityka bez masek
Maria Szyszkowska         

Wieloznaczność pojęcia „demokracja” pozwala na szafowanie nim. Od wieków funkcjonują rozmaite teorie demokracji. Elementem wspólnym jest wskazywanie na równość jako wartość, która leży u podstaw tego ustroju. Ale równość również można rozmaicie interpretować. Niewątpliwie równość formalnoprawna jest wartością pozorną w zestawieniu z równością materialną, bo tylko na papierze można stwierdzić równość kloszarda i na przykład syna ministra.
Utarło się obecnie sprowadzanie sensu demokracji do funkcjonowania w państwie określonych instytucji. Ale  nie stanowią one  tamy dla  utajonego totalitaryzmu jeżeli  staje się dozwolony w państwie jeden światopogląd. Dominacja określonego światopoglądu nie broni obywateli przed zniewoleniem mimo różnorodnych instytucji w rodzaju: parlament, Trybunał Konstytucyjny, Trybunał Stanu, Rzecznik Praw Obywatelskich, czy trójpodział władz.

Więcej…
 

Widmo globalnej katastrofy ekologicznej

Sylwester  Szafarz

Zakończyła się kolejna – 21. z kolei,  światowa konferencja klimatyczna ONZ, tym razem w Paryżu (tzw. COP21 – Conference of the Parties 21). Obradowała  ona w dniach od 30 listopada do 12 grudnia 2015 r., z udziałem 50.000 uczestników i 25.000 oficjalnych delegatów ze 196 krajów, licznych organizacji międzynarodowych, instytucji rządowych i pozarządowych i in. Obradom przewodniczył Laurent Fabius, minister spraw zagranicznych Francji.

COP21 poprzedziły intensywne czteroletnie prace przygotowawcze w skali światowej z maksymalnym zaangażowaniem dyplomacji francuskiej, zaś rozmaite poczynania zmierzające do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych trwały od prawie 20 lat. Ludzkość wiązała niemałe nadzieje z konferencją paryską. Głównym jej celem było wypracowanie uniwersalnego i prawnie wiążącego układu ws. klimatu oraz utrzymanie  średniego wzrostu temperatury atmosfery ziemskiej poniżej 2 stopni C w porównaniu do temperatury z okresu preindustrialnego. Obecnie średnia temperatura atmosfery wynosi 15 stopni C.

Więcej…
 

Hiszpański Oswald

Felieton - Prosto z buszu
Janusz Rygielski

Gordon Duff jest wydawcą i głównym dziennikarzem witryny amerykańskich kombatantów “Veterans Today” (VT). Do organizacji tej należą byli członkowie sił zbrojnych  - zwykli żołnierze, ale także generałowie, doskonali specjaliści w różnych dziedzinach sztuki wojennej - eksperci od lotnictwa, marynarki, służb specjalnych, strategii i taktyki etc. Gordon Duff (GD) jest jednym z nich (walczył w Wietnamie). Sam wiele wie, a oprócz tego korzysta z pomocy ekspertów, którzy nie tylko go wspierają, ale także wnikliwie analizują jego publikacje. Zatem prawdopodobieństwo popełnienia przez niego błędu jest znikome.

Więcej…
 

Zagrożenia dla demokracji

Rozmowa z prof. Marią Szyszkowską, filozofem, działaczką społeczną i polityczną

Pani profesor, po co nam demokracja? Jakie wartości wpisane są w demokratyczny system?


- Demokracja ma niewątpliwą przewagę nad ustrojem totalitarnym, to znaczy odznaczającym się monizmem światopoglądowym. Od razu pragnę zaznaczyć, że w Polsce nawet okres stalinowski nie był ustrojem totalitarnym, bowiem legalnie istniały grupy katolickie wydające pisma, jak również funkcjonował KUL. Należy też uwzględnić, że w 1954 roku powstała państwowa uczelnia katolicka – Akademia Teologii Katolickiej w Warszawie, dzisiejszy Uniwersytet Stefana Kardynała Wyszyńskiego.
System demokratyczny w XXI wieku ma odznaczać się, po pierwsze, neutralnością światopoglądową państwa. W naszej Konstytucji jest to nazwane: bezstronność państwa w sprawach światopoglądowych, bowiem Kościół nie chciał się zgodzić na termin „neutralność światopoglądowa”. Po drugie, wartość ustroju demokratycznego wyraża się we wspomnianym pluralizmie światopoglądowym. Po trzecie, rządząca większość ma obowiązek brać pod uwagę oczekiwania rozmaitych mniejszości. Po czwarte, system demokratyczny ma być wielopartyjny w przeciwieństwie do jednopartyjnego systemu charakteryzującego systemy totalitarne.

Więcej…
 

Uchodźcy a sprawa polska

Janina Łagoda

Międzynarodowe układy wplotły nas w problem napływających do Europy Syryjczyków, ale i innych mieszkańców Bliskiego Wschodu oraz Północnej Afryki. Ów exodus, mimo że chwilowo ma dla nas wymiar werbalny, już poróżnił rodzimych polityków i podzielił społeczeństwo.

Dylematy gościnności

Zderzyły się solidarnościowe, ewangeliczne oraz inne zaklęcia o potrzebie pomagania bliźnim. Na to wszystko nałożyły się narodowo-patriotyczne emisje prawdziwych Polaków, uwielbiających uliczne dyskusje. Wydawałoby się, że kwestia wspierania tych, którzy znaleźli się w potrzebie to oczywistość, a jednak ponad połowa rodaków, jak wykazują sondaże, jest przeciwna przyjmowaniu cudzoziemców, co na ponoć gościnny kraj, stanowi zaskakujący sygnał. Źródła tego zjawiska są wielorakie. Syntetyzując je wskazać należy na rozdźwięk pomiędzy umiejętnością transformowania prawd płynących z nauki o moralności na praktykę codziennych czynów. Zdaje się, że opanowaliśmy tylko jeden element tej niełatwej sztuki: prawienie morałów, pouczanie innych, mnożenie propozycji rozwiązań określonych sytuacji, wyznaczanie chrześcijańskiego kryterium uchodźców itd.

Więcej…
 

Carl Schmitt - ideolog IV RP? (Pytanie postawione raz jeszcze)

Marian Dobrosielski

„Trybuna” (10-11 czerwca 2006) opublikowała mój artykuł pod powyższym tytułem. Bodźcem do jego napisania było zdanie Adama Leszczyńskiego: „Korzeni ‹polityki historycznej› nie sposób zrozumieć bez lektury Carla Schmitta, myśliciela ważnego dla jej głównych ideologów”. („Polityka Historyczna. Wielki Strach”, „Gazeta Wyborcza” 8-9 kwietnia 2006). Zaniepokojony tym poglądem sądziłem, iż celowe byłoby wyjaśnienie związków „polityki historycznej” i ideologii aktualnie rządzącej koalicji w Polsce z poglądami Carla Schmitta. Na podstawie tego, co o nim dotąd przeczytałem i słyszałem, uważałem Carla Schmitta za twórcę anachronicznej i szkodliwej teorii państwa totalitarnego. Napisałem wspomniany artykuł i postawiłem zawarte w tytule pytanie. Sądziłem, że może niektórzy specjaliści prawa państwowego, międzynarodowego, historycy idei i doktryn politycznych wyjaśnią koneksje poglądów Schmitta z ideologią i „polityką historyczną PiS”.

Więcej…
 

Obrona demokracji

Felieton - Moja Polska
Jan Herman

Kilkanaście osób, które szanuję, zaprosiło mnie poprzez tzw. fanpage, abym poparł w internetowy sposób obronę demokracji. Skrót (akronim) ten nowej inicjatywy – to KOD.
Od razu mówię: sympatyzuję, ale nie dam się nabrać. Inicjatywa ta bowiem jest nie obronna, tylko agresywna wobec formacji, która właśnie wygrała legalne, przez nikogo nie podważane głosowania zwane wyborami parlamentarnymi. Adam, u którego goszczę, podpowiada: i pretensjonalna. Tak jest, to jest inicjatywa tak bardzo „sierakowska”, że aż narcystyczna. Zatem inicjatywa zmierzająca do nękania zwycięskiego ugrupowania  parlamentarnego – to inicjatywa przeciwdemokratyczna u podstaw.
Zanim mnie z grona znajomych skreślicie – pozwólcie coś powiedzieć, w imię demokracji.

Więcej…
   

Wydanie bieżące

Recenzje

Tydzień po ataku Niemców na ZSRR, 29 VI 1941 roku Reinhard Heydrich szef Głównego Urzędu Bezpieczeństwa Rzeszy wysłał do dowódców podległych sobie Einsatzgruppen dalekopis przypominający wytyczne w sprawie tak zwanych akcji samooczyszczających, mające obowiązywać w początkowym okresie militarnej okupacji sowieckich terenów.

Więcej …
 

Najnowsza historia Polski wzbudza namiętne spory i dyskusje. Emanacją tego sporu są czasy powojenne, kiedy to rodziła się Polska Ludowa. Państwo pod wieloma względami wyjątkowe.

Więcej …
 

 
 
centrum
 
 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 22 gości 

Statystyka

Odsłon : 2441158

Więcej …
 

Więcej …
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Więcej …

Temat dnia

Jan Mulak (1914-2005)

31 stycznia 2016 roku obchodzimy 11 rocznicę śmierci Jana Mulaka, działacza socjalistycznego, Honorowego Przewodniczącego Polskiej Partii Socjalistycznej, wybitnego trenera lekkoatletycznego, twórcy światowych sukcesów Polaków na kilku olimpiadach w latach 60. i 70.

Więcej …

Na lewicy

W dniu 9 lutego 2016 roku Fundacja im. Hanki Bożyk: "Pogotowie Ratunkowe, dlaczego nie zdążyło?", po raz szósty wręczyła doroczne nagrody tym, którzy w szczególny sposób przyczynili się do uratowania życia ludzkiego. Uroczyste spotkanie z udziałem kilkudziesięciu osób odbyło się w warszawskim Domu Dziennikarza.

Więcej …
 

Jak podały w dniu 9 lutego 2016 roku światowe media, były minister finansów Grecji Janis Warufakis ogłosił w Berlinie powstanie paneuropejskiego ruchu politycznego, którego zadaniem ma być przeciwstawienie się nacjonalizmom i demokratyzacja Unii Europejskiej. Ma to zapobiec rozpadowi Wspólnoty.

Więcej …
 

W dniu 6 lutego 2016 roku w Warszawie odbyło się pierwsze po XLII Kongresie Polskiej Partii Socjalistycznej posiedzenie Prezydium i Centralnego Komitetu Wykonawczego partii. Przewodniczyli Bogusław Gorski i Mirosław Nizielski.

Więcej …
 

Jak podało Biuro Prasowe OPZZ w dniu 4 lutego 2016 roku związkowcy wypowiedzieli się w sprawie ustawy dotyczącej wprowadzenia nowego podatku od sprzedaży detalicznej.

Więcej …
 

W dniu 3 lutego 2016 roku w siedzibie OPZZ w Warszawie z inicjatywy przewodniczącego OPZZ odbyło się spotkanie przedstawicieli ugrupowań politycznych lewicy, które tworzyły koalicję Zjednoczona Lewica SLD-TR-PPS-UP-Zieloni.

Więcej …
 

29 stycznia 2016 roku w Warszawie w siedzibie OPZZ odbyła się konferencja prasowa na temat utworzenia Rzecznika Praw Pracowniczych − nowej instytucji, której celem będzie ochrona interesów pracowników. Komitet Społeczny ds. powołania Rzecznika Praw Pracowniczych reprezentowali Ewa Miszczuk i Bogumił Smuk – koordynatorzy krajowi.

Więcej …
 

W Warszawie obradował w dniu 23 stycznia 2016 roku Kongres SLD. Kongres na przewodniczącego partii wybrał Włodzimierza Czarzastego, który był również zwycięzcą pierwszej tury głosowania powszechnego.

Więcej …
 

20 stycznia 2016 roku Krajowa Komisja Wyborcza SLD podała wyniki powszechnego głosowania na przewodniczącego SLD. Potwierdziły się nieoficjalne informacje  że w drugiej turze zmierzą się Włodzimierz Czarzasty i Jerzy Wenderlich.

Więcej …
 

Z okazji w 71 rocznicy Wyzwolenia Warszawy Stowarzyszenie Tradycji Ludowego Wojska Polskiego im. gen. Z. Berlinga zorganizowało w dniu 17 stycznia 2015 roku uroczystości upamiętniające poległych bohaterów tamtych dni.

Więcej …
 

W dniu 16 stycznia 2016 roku odbyło się pierwsze po XLII Kongresie PPS posiedzenie Rady Naczelnej. Wybrano nowe władze wykonawcze. Przewodniczącym Rady Naczelnej został Bogusław Gorski, a przewodniczącym CKW PPS - Mirosław Nizielski.

Więcej …
 

 

W dniu 30 grudnia 2015 roku w Warszawie odbyło się Walne Zgromadzenie członków stowarzyszenia Ruch Społeczny „Praca-Pokój-Sprawiedliwość”. Stowarzyszenie jest m.in. wydawcą „Przeglądu Socjalistycznego” i popularnej witryny internetowej.

Więcej …